ABC akwarium

komcie (1) | skomentuj

Sen można zaobserwować u wielu ryb, zarówno słodkowodnych jak i morskich. W tym czasie zmniejsza się tępo oddychania i ruchów płetw, często nawet zmienia się ubarwienie ryby.  Niektóre ryby odpoczywają na dnie, jak na przykład moje ulubione kiryski. Jeszcze inne czasem leżą na boku, z otwartymi oczyma, bo nie mają powiek.

Część ryb, m.in. z rodziny wargaczowatych na noc otacza się specjalną galaretowatą osłonką. Jej zadaniem jest ochrona ryby przed chropowatymi gałązkami korali oraz ewentualnymi drapieżnikami, które mogą w nocy zaatakować rybę. Rankiem porzucają ją.

Warto też wspomnieć, że największą aktywność ryby wykazują w temperaturze optymalnej ok. 18-26 st. C. Jeśli za bardzo wzrośnie lub spadnie, ryby zmniejszają swoją aktywność, zjadają mniej pokarmu, mają mniej intensywną przemianę materii. Wiele ryb w temperaturze 4-6 st.C wpada w odrętwienie, tak jak inne zwierzęta zapadają w sen zimowy. Chowają się w w najgłębszych miejscach zbiornika, gdzie pozostają aż do czasu ocieplenia wiosennego.

komcie (2) | skomentuj

Długo nie pisałam o rybkach, dziś uświadomiłam sobie, że prawie rok. Postanowiłam wrócić do tego tematu i nadrobić zaległości. Dziś napiszę o tym, czy ryby mogą wydawać dżwięki. Przez długi czas myślano, że ryby żyją w świecie ciszy. Stąd powstało powiedzenie "ryby głosu nie mają" lub, jak kto woli, "dzieci i ryby głosu nie mają" Okazało się jednak, że to błędne przypuszczenie. Do "mówiących" ryb należy popularny wśród akwarystów sum afryukański. Wydają one dźwięki poprzez zmianę napięcia ściany pęcherza pławnego.
Dźwięki wydają również skrzeczyki, które porozumiewają się głównie przed i w trakcie tarła ostrym dźwiękiem, który można usłyszeć będąc nawet w odległości kilku metrów od akwarium. Jest to dla tych rybek ogromny wyczyn, bo są malutkie, mają one od 3 do 6 cm długości. Zwykle skrzeczą tylko samce, ale zdarzają się wyjątki.
Ryby wydają również różne dżwięki o niskiej częstotliwości, zależnie od rodzaju ich aktywności. Człowiek niestety nie może ich usłyszeć, chyba, że posłuży się specjalnymi, przeznaczonymi do tego celu, urządzeniami.

komcie (0) | skomentuj

Skrzela niektórych ryb, np. tuńczyka żółtopłetwego przewietrzane są na zasadzie przepływu, lecz ta forma oddychania możliwa jest jedynie podczas szybkiego pływania. Takie ryby nie muszą wykonywać ruchów oddechowych, gdyż ciśnienie wody powstające podczas ich ruchu do przodu jest wystarczające dla przepchnięcia wody przez skrzela.  Ta potrzeba szybkiego pływania - tuńczyk może rozwijać prędkość do 70 km/h - oznacza, że takie gatunki są trudne do trzymania w niewoli.

Tuńczyki żółtopłetwe

komcie (1) | skomentuj

komcie (1) | skomentuj

Linia boczna u ryb działa jak osobisty system radarowy. Jej podstawowym funkcją jest  wyczuwanie  zmian ciśnienia w  bezpośrednim  sąsiedztwie, spowodowanych prądem wody lub ruchem innej ryby. Tego typu czucie jest przy nawigacji, wyszukiwaniu pokarmu, a także unikaniu drapieżników. Ponieważ woda doskonale przenosi zmiany ciśnienia (drgania), ryby mogą odczuwać naewt najmniejsze jego zmiany. Linia boczna jest zmysłem typowym dla ryb. U niektórych gatunlów narząd ten wspomagany jest przez dodatkowe organy czuciowe. Np. węgorz elektryczny potrafi wyczuwać zmiany pola elektrycznego w wodzie. Ślepczyk jaskiniowy (na zdjęciu).

Ślepczyki jaskiniowe

Zamieszkuje wody w grotach Ameryki Południowej, gdzie prawie nie ma światła, nie potrzebuje on więc wzroku. jego oczy zarośnięte są skórą, a przy poruszaniu posługuje się linią boczną.

komcie (0) | skomentuj

komcie (0) | skomentuj

Większość ryb żyje w milczeniu. Są jednak gatunki, które mogą wydawać dźwięki. Niektóre mogą "zgrzytać" swoimi zębami gardłowymi, być może w celu komunikowania się z innymi rybami, z kolei niektóre rogatnicowate, poruszając kośćmi płetw brzusznych, a także mięśniami otaczającymi pęcherz pławny, wywołują jego wibracje (jakby bębnienie).

Adioryx caudimaculatus wydaje dźwięki przypominające zgrzytanie przy pomocy zębów gardłowych.

Rhinecanthus aculeatus używa czasem swojego pęcherza pławnego jako bębna.

komcie (0) | skomentuj

Większość ryb ma te same pięć zmysłów, co człowiek. wzrok, dotyk, smak, węch i słuch. Jednak dwa ostatnie są u ryb bardziej rozwinięte. Dodatkowo ryby mają szósty zmysł - linię boczną.

Węch
U większości ryb zmysł węchu jest lepiej rozwinięty niż zmysł smaku. Powodem jest znacznie większa przydatność węchu, wykorzystywanego przy wyszukiwaniu pokarmu.
Ryby, za pomocą węchu, mogą lokalizować pokarm ze znacznych odległości. Nozdrza zlokalizowane są na końcu głowy i, przeważnie, nie są one połączone z pyszczkiem. Najczęściej są to dwa płytkie zagłębienia przykryte klapkami, które kontrolują przepływ wody. Wyjątkowo dobrze rozwinięte nozdrza mają rekiny i węgorze. Nie biorą one udziału w przepływie wody przez skrzela.
Niektóre ryby używają tego zmysu również w celu odszukania rodzinnych stron. Dorosła ryba, za pomocą węchu, potrafi odnaleźć rzekę, w której się wykluła, powracając na tarło po długim okresie żerowania w morzu.
Węch pomaga również rybom dostrzec Niebezpieczeństwo. Niektóre z nich uwalniają ze skóry "substancje alarmowe", informijąc o nim innych współmieszkańców zbiornika.

Słuch
Ponieważ woda jest środowiskiem gęstszym od powietrza, dźwięki  rozchodzą się  A więc isą słyszalne)  znacznie łatwiej niż  w powietrzu.  Fale dźwiękowe rozchodzą  się w wodzie  pięć  razy sszybciej. Za  pomocą  ucha  wewnętrznego ryby potrafią  odbierać na tyle szeroki zkres fal dźwiękowych, że -  w przeciwieństwie do ludzi  -  nie jest im niezbędne ucho środkowe i zewnętrzne. U ryb nie widać wcale ich obecności.

Wzrok
Ryby patrzą jednocześnie w dwu kierunkach. Nie mogą skoncentrować wzroku (obu oczu) na jednym przedmiocie. Oczy ryb nie są tak dobrze rozwinięte jak u ludzi, a fakt, że patrzą one przez wodę, jeszcze pogarsza jakość widzenia. Ryby nie mogą też widzieć wyraźbie na dalekie odległości.
U ryb o wyższym stopniu rozwoju (jak karpiowate) gałki oczne mogą poruszać się niezależnie jedna od drugiej.
Ryby żyjące w dobrze oświetlonych płytkich wodach mają lepiej rozwiniętą zdolność rozróżniania natężenia światła - zwiększa to ich możliwość orientowania się w środowisku. Dodatkowo ryby te rozróżniają więcej odcieni w wioletowej części widma świetlnego.Ryby żyjące na większej głębokości rozróżniają kolory słabo jub nawet wcale, ne mają jednak takiej potrzeby.
"Podwójne widzenie"
Niektóre ryby mają oczy umieszczone wysoko na głowie, co pozwala im w pewnym stopniu na widzenie obydwima oczami naraz. doskonałym przykładem takiego sposobu widzenia jest czworook. Rogówka, żrenica i siatkówka jego obu oczu podzielona jest poziomą warstwą tkanki. Pozwala to pływającej po powierzchni rybie widzieś równocześnie to, co dzieje się nad i pod wodą. Obraz nadwodny widziany jest górną połową oka, a podwodny - dolną.

Czworook

Dotyk i smak
Ryby uważane są za stworzenia mało wrażliwe, jednak wbrew pozorom są one niesłychanie wrażliwe na wiele rodzajów bodźców. Uważa się, że karp ma zmysły podobne do zmysłów ssaków. Zmysł smaku u większości ryb ma umiarkowaną wrażliwość, kubki smakowe rozmieszczone są w okolicy pyszczka i warg.
Ryby na ogół nie są zbyt wrażliwe na dotyk, jednak budowa narządów tego zmysłu jest żróżnicowana u poszczególnych gatunków. W niektórych częściach ciała ryb znaleziono struktury podobne do ludzkich komórek czuciowych i wolnych zakończeń nerwowych - są to np. promienie płetw piersiowych u niektórych kurkowatych. Głowacz ma wprawdzie tylko niewyspecjalizowane zakończenia nerwowe, wykazuje jednak dużą wrażliwość w okolicach głowy i na wąsikach. Prócz tego głowacze mają znacznie wrażliwszy zmysł smaku niż pozostałe ryby.

Głowacz pręgopłetwy

komcie (0) | skomentuj

Łuski wyrastają z zewnętrznej w arstwy skóry pokrytej powłoką śluzu, zmniejszającą tarcie i chroniącą ciało przed pasożytami. Prócz nadawania rybom opływowości, łuski chronią ciało przed uszkodzeniami o kamienie i przez drapieżniki.
Większość ryb ma tzw. łuski elastyczne. Są one cienkie i rzeczywiście elastyczne, mające na powierzchni pierścienie podobne do odcisku palca. Wraz ze wzrostem ryby rośnie liczba pierścieni na łuskach. Rekiny i płaszczki mają łuski w kształcie płytek, czasem pokrytych szkliwem, z wystającym ząbkiem. W przypadku niektórych gatunków łuski uległy specyficznym modyfikacjom. Na przykład węgorze mają łuski głęboko osadzone i prawie niewidoczne. Inne ryby (np. jesiotry) mają kilka rzędów  dużych  płaskich  i twardych tarczek kostnych. "Gołe sumiki" z Afryki wcale nie mają łusek. Za to ich skóra jest niezwykle mocna. Niewielka liczba łusek niektórych ryb zawiera jednak jadowite żądła, mogące zabić nawet człowieka.

komcie (0) | skomentuj